Zajęte konto firmowe: jak wypłacić pensje pracownikom?

Jest ósmy dzień miesiąca, pensje trzeba przelać do dziesiątego, a bank odrzuca przelewy, bo rachunek firmy jest zajęty. Właściciel dzwoni do banku i słyszy, że bez zgody komornika nic nie wyjdzie. W innej firmie bank wypłaca pensje po jednym mailu z listą płac, bo konto zajął urząd skarbowy. Obie sytuacje są prawidłowe, bo przepisy przewidują dwa różne tryby.

W tym tekście odpowiadam na pytania, które przedsiębiorcy zadają nam najczęściej: jaka kwota jest wolna od zajęcia, do kogo złożyć wniosek, ile można wypłacić i gdzie przedstawić listę pracowników. Na końcu jest gotowa treść wniosku do komornika i lista rzeczy do zrobienia przed dniem wypłaty.

Czy na zajętym koncie firmowym jest kwota wolna od zajęcia?

Nie ma ogólnej kwoty wolnej, z której firma mogłaby swobodnie korzystać. Kwota wolna z Prawa bankowego, czyli 75% minimalnego wynagrodzenia miesięcznie, dotyczy rachunków oszczędnościowych, oszczędnościowo-rozliczeniowych i lokat oszczędnościowych jednej osoby (art. 54 ust. 1 Prawa bankowego). To ochrona konta osobistego, a nie rachunku firmowego. W 2026 roku wynosi ona 3604,50 zł miesięcznie, bo minimalne wynagrodzenie to 4806 zł.

Firma ma za to inną ochronę: zakaz wypłat z zajętego rachunku nie obejmuje bieżących wypłat na wynagrodzenia za pracę. Nie zwalnia ona jednak pieniędzy „na wszelki wypadek”. Działa przy konkretnej liście płac, w konkretnym miesiącu i w granicach, które opisuję niżej.

Jeżeli prowadzisz jednoosobową działalność i przyjmujesz zapłaty od klientów na prywatne konto osobiste, kwota wolna z art. 54 Prawa bankowego dotyczy tego konta. Pensje Twoich pracowników chroni już jednak ten sam mechanizm co w każdej innej firmie.

Najpierw sprawdź, kto zajął rachunek

Od tego zależy cała dalsza procedura. Organ egzekucyjny doręcza Ci odpis zawiadomienia o zajęciu, w którym widać, kto je wydał, a bank na pytanie o zajęcie poda, kto je dokonał.

Zajęcie przez komornika sądowego: wniosek do komornika

Przepis, na którym opiera się cała procedura, brzmi tak:

„Wynikający z zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zakaz wypłat z tego rachunku nie dotyczy bieżących wypłat na wynagrodzenie za pracę wraz z podatkami i innymi ciężarami ustawowymi (…) do wysokości przeciętnego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału (…). Wypłata na wynagrodzenie za pracę następuje po złożeniu komornikowi odpisu listy płac lub innego wiarygodnego dowodu (…)” (art. 890 § 2 KPC)

Kolejny paragraf dodaje, że bank dokonuje tych wypłat na podstawie zezwolenia komornika (art. 890 § 2¹ KPC). W praktyce wygląda to tak:

1. Składasz komornikowi wniosek z listą płac.
2. Komornik wydaje zezwolenie i przesyła je do banku.
3. Bank realizuje przelewy z zajętego rachunku zgodnie z zezwoleniem.

Lista płac pokazana tylko bankowi niczego nie załatwi. Bank nie ma podstawy, żeby wypuścić pieniądze bez dokumentu od komornika, a przy egzekucji sądowej to komornik ocenia, czy wypłata mieści się w ustawowym wyłączeniu.

Ile można wypłacić: przeciętne wynagrodzenie z poprzedniego kwartału

Limitem jest przeciętne wynagrodzenie z poprzedniego kwartału, które Prezes GUS ogłasza w „Monitorze Polskim” na potrzeby emerytur i rent. To nie jest minimalne wynagrodzenie ani kwota wolna na koncie. Ostatni komunikat, z 10 sierpnia 2026 roku, podaje za II kwartał 2026 roku 9233,13 zł. Za I kwartał było to 9562,88 zł.

Kwota zmienia się co kwartał, a kolejny komunikat, za III kwartał 2026 roku, GUS ogłosi jesienią. Przed złożeniem wniosku sprawdź, który komunikat obowiązuje w dniu wypłaty, i nie wpisuj do pisma limitu jako stałej liczby.

Jest jeszcze jedna rzecz, o której warto wiedzieć. Przepis nie mówi wprost, czy limit liczy się dla każdego pracownika osobno, czy dla całej listy płac. Nie ma w nim słów „na każdego pracownika”. Dlatego nie zakładałbym z góry ani tego, że cała firma zmieści się w jednej przeciętnej pensji, ani tego, że automatycznie dostaniesz jej wielokrotność. Najbezpieczniej przygotować wniosek tak, żeby komornik mógł sprawdzić każdą osobę osobno: imię i nazwisko, kwota brutto, netto, zaliczka na podatek i składki. Jeżeli czyjaś pensja przekracza przeciętne wynagrodzenie, licz się z tym, że komornik zezwoli na wypłatę tylko do tej granicy.

Jakie dokumenty dołączyć do wniosku

Ustawa wymaga odpisu listy płac albo innego wiarygodnego dowodu. Żeby komornik nie musiał o nic dopytywać, przygotuj:

1. listę płac za konkretny miesiąc,
2. zestawienie pracowników z kwotami brutto, netto, zaliczką na podatek i składkami,
3. numer zajętego rachunku i nazwę banku,
4. termin wypłaty i zestawienie planowanych przelewów (do pracowników, do urzędu skarbowego, do ZUS),
5. prośbę o przesłanie zezwolenia bezpośrednio do banku.

Umowy o pracę nie są wymagane przepisem, ale przy nowych pracownikach albo nagłym wzroście listy płac warto mieć je pod ręką. Komornik może zapytać, czy to rzeczywiste zatrudnienie, a nie sposób na wyprowadzenie pieniędzy z zajętego konta.

Gotowa treść żądania do wniosku

Wniosek wyślij z wyprzedzeniem, najlepiej kilka dni przed terminem wypłaty. Przepisy nie dają komornikowi terminu na wydanie zezwolenia, więc warto złożyć pismo elektronicznie albo osobiście i potwierdzić telefonicznie w kancelarii komorniczej, że dotarło.

Komornik odmawia albo milczy

Na czynność komornika, a także na zaniechanie czynności, przysługuje skarga do sądu rejonowego właściwego dla siedziby kancelarii komornika (art. 767 § 1 KPC). Skargę składa się za pośrednictwem komornika w terminie tygodnia. Przy zaniechaniu tydzień liczy się od dnia, w którym dowiedziałeś się, że czynność miała zostać dokonana (art. 767 § 4 i § 5 KPC). Sąd ma tydzień na rozpoznanie skargi (art. 767² § 1 KPC), ale sama skarga nie wstrzymuje egzekucji (art. 767² § 2 KPC). Przy wypłacie, która ma nastąpić za kilka dni, liczy się więc przede wszystkim dobrze przygotowany pierwszy wniosek.

Zajęcie przez urząd skarbowy albo ZUS: lista płac do banku

W egzekucji administracyjnej, którą prowadzi na przykład naczelnik urzędu skarbowego albo ZUS, zasady są prostsze:

„Wynikający z zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zakaz wypłat z tego rachunku bez zgody organu egzekucyjnego nie dotyczy wypłat na bieżące wynagrodzenia za pracę (…). Wypłata na wynagrodzenia za pracę może nastąpić po złożeniu bankowi odpisu listy płac lub innego wiarygodnego dowodu (…)” (art. 81 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji)

Wynikają z tego trzy różnice w porównaniu z komornikiem:

• Listę płac składasz w banku, a nie w urzędzie.
• Nie potrzebujesz zgody organu egzekucyjnego. Bank wypłaca na podstawie Twoich dokumentów.
• Nie ma limitu przeciętnego wynagrodzenia. Liczy się udokumentowana kwota bieżących pensji.

Wyłączenie obejmuje też zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych i składki na ubezpieczenie społeczne należne od tych wypłat (art. 81 § 5). O składce zdrowotnej przepis nie wspomina, więc warto zapytać bank, jak potraktuje tę część przelewów.

W praktyce każdy bank ma własną ścieżkę. Zadzwoń do opiekuna firmy albo na infolinię dla firm i zapytaj, w jakiej formie i dokąd wysłać listę płac. Zrób to od razu po otrzymaniu zawiadomienia o zajęciu, a nie w dniu wypłaty.

Konto zajęte jednocześnie przez komornika i urząd

To częsta sytuacja w firmie z zaległościami. Ten sam rachunek może być zajęty w egzekucji sądowej i administracyjnej jednocześnie. Bank przekazuje wtedy pieniądze, których nie wystarcza na wszystkie egzekucje, organowi, który zajął rachunek pierwszy (art. 891 § 1 KPC). Przy wypłacie pensji przygotuj w takiej sytuacji oba komplety dokumentów: wniosek do komornika i listę płac dla banku. Poproś bank, żeby wskazał na piśmie, czego jeszcze potrzebuje, zanim zrealizuje przelewy.

Czy osobne konto na pensje jest wolne od zajęcia?

Nie. Nazwanie rachunku „płacowym” i przelewanie na niego wyłącznie pieniędzy na wynagrodzenia nie wyłącza go spod egzekucji. Zajęcie przez komornika obejmuje także kwoty wpłacone po zajęciu i kwoty wpłacone na rachunek otwarty po zajęciu (art. 890 § 1 KPC). W egzekucji administracyjnej jest tak samo (art. 80 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), a zajęcie jest skuteczne wobec wszystkich rachunków w danym banku, nawet jeśli organ nie podał ich numerów (art. 81 § 1 tej ustawy).

Ochrona dotyczy więc celu konkretnej wypłaty, a nie nazwy rachunku. Otwieranie nowego konta tylko po to, żeby „ominąć” zajęcie, nic nie da, a w razie sporu może wyglądać jak próba ukrycia pieniędzy przed wierzycielem.

Tylko bieżące pensje i tylko umowy o pracę

Oba przepisy mówią o bieżących wynagrodzeniach za pracę. Na tej podstawie wypłacisz pensje za bieżący miesiąc. Zaległe wynagrodzenia z poprzednich miesięcy mogą nie zostać zwolnione w tym trybie, więc nie zakładaj, że uda się nimi wyrównać całe zadłużenie wobec pracowników.

Przepisy dotyczą też wynagrodzenia za pracę, czyli osób zatrudnionych na podstawie stosunku pracy. Umowy zlecenia, kontrakty B2B i wynagrodzenie samego właściciela nie są w nich wymienione. Jeżeli w firmie ważną część zespołu stanowią zleceniobiorcy, policz osobno, ile pieniędzy realnie zostanie zablokowane.

Lista rzeczy do zrobienia przed dniem wypłaty

1. Ustal, kto zajął rachunek: komornik, urząd skarbowy, ZUS, czy kilka organów naraz.
2. Przygotuj listę płac za bieżący miesiąc z rozpisaniem brutto, netto, podatku i składek na każdego pracownika.
3. Przy komorniku sprawdź aktualny komunikat GUS o przeciętnym wynagrodzeniu i złóż wniosek z żądaniem przesłania zezwolenia do banku.
4. Przy urzędzie albo ZUS zapytaj bank o formę przekazania listy płac i wyślij ją od razu.
5. Zachowaj potwierdzenie złożenia pism i zapisuj, kiedy i z kim rozmawiałeś.
6. Poinformuj pracowników o możliwym opóźnieniu tylko wtedy, gdy masz już złożone dokumenty i wiesz, ile to potrwa.

Pensje to dopiero początek problemu

Wypłata wynagrodzeń z zajętego konta pozwala przetrwać najbliższy miesiąc. Nie rozwiązuje jednak problemu, bo wszystkie inne wpływy nadal trafiają do komornika albo urzędu, a firma nie może płacić dostawcom ani bieżących podatków. Jeżeli zajęć przybywa, warto szybko sprawdzić postępowanie o zatwierdzenie układu.

Od dnia obwieszczenia w tym postępowaniu stosuje się odpowiednio przepisy o zawieszeniu egzekucji z art. 312 Prawa restrukturyzacyjnego (art. 226e Prawa restrukturyzacyjnego). Firma zyskuje czas na porozumienie z wierzycielami, w tym z urzędem skarbowym i ZUS. O tym, jak to wygląda w praktyce i z jakimi przeszkodami trzeba się liczyć, piszę w artykule o urzędzie skarbowym, który mimo zawieszenia egzekucji nie oddał przedsiębiorcy pieniędzy.

Jeżeli konto Twojej firmy jest zajęte i nie wiesz, od czego zacząć, przeanalizujemy sytuację razem: kto zajął rachunek, jak wypłacić najbliższe pensje i czy postępowanie o zatwierdzenie układu ma w Twojej firmie sens. Zostaw numer w formularzu poniżej, oddzwonimy w ciągu jednego dnia roboczego.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)