Komornik prowadzi egzekucję, a Ty słyszysz, że restrukturyzacja go zatrzyma. To prawda, ale każde postępowanie robi to od innego dnia, w innym zakresie i z inną rolą sądu. Pokazuję różnice w jednej tabeli i mówię, które rozwiązanie w większości spraw wystarcza.
Krótka odpowiedź: Prawo restrukturyzacyjne zna cztery postępowania (art. 2). W postępowaniu o zatwierdzenie układu egzekucja z majątku dłużnika zostaje zawieszona z mocy prawa od dnia obwieszczenia w Krajowym Rejestrze Zadłużonych, bez postanowienia sądu (art. 226e w zw. z art. 312). W przyspieszonym postępowaniu układowym i w postępowaniu układowym zawieszenie następuje z dniem otwarcia postępowania przez sąd i dotyczy egzekucji wierzytelności objętych z mocy prawa układem (art. 259 i 278). W sanacji zawieszenie obejmuje egzekucję z majątku w masie sanacyjnej, ale sąd co do zasady odbiera dłużnikowi zarząd (art. 288 ust. 2, art. 312). Ogłoszenie upadłości zawiesza egzekucję, a po uprawomocnieniu się postanowienia zostaje ona umorzona (art. 146 Prawa upadłościowego).
Mec. Mariusz Szałański, radca prawny, licencjonowany doradca restrukturyzacyjny (licencja nr 1306) · Szałański i Partnerzy · stan prawny i aktualizacja: 2 listopada 2026
Cztery postępowania i upadłość: każde zatrzymuje komornika inaczej
Prawo restrukturyzacyjne przewiduje cztery postępowania: o zatwierdzenie układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe i postępowanie sanacyjne (art. 2). Celem każdego z nich jest uniknięcie upadłości przez zawarcie układu z wierzycielami (art. 3 ust. 1). Dla Ciebie liczą się jednak trzy praktyczne pytania: od którego dnia komornik musi przestać, których egzekucji to dotyczy i kto w tym czasie zarządza firmą.
| Postępowanie | Kto decyduje o starcie | Co z egzekucją | Kto zarządza firmą |
|---|---|---|---|
| o zatwierdzenie układu | nadzorca układu dokonuje obwieszczenia w KRZ (art. 226a ust. 1) | egzekucja z majątku dłużnika zawieszona z mocy prawa, nowa niedopuszczalna (art. 226e, 312 ust. 1 i 4) | Ty; czynności ponad zwykły zarząd za zgodą nadzorcy (art. 226d, 39 ust. 1) |
| przyspieszone postępowanie układowe | sąd otwiera postępowanie na Twój wniosek (art. 7) | zawieszenie egzekucji dotyczących wierzytelności objętych z mocy prawa układem (art. 259 ust. 1 i 3) | Ty, z nadzorcą sądowym (art. 39 ust. 1) |
| układowe | sąd otwiera postępowanie na Twój wniosek (art. 7) | jak wyżej (art. 278 ust. 1 i 3) | Ty, z nadzorcą sądowym (art. 39 ust. 1) |
| sanacyjne | sąd otwiera postępowanie (art. 288 ust. 2) | egzekucja z majątku w masie sanacyjnej zawieszona, nowa niedopuszczalna (art. 312 ust. 1 i 4) | co do zasady zarządca wyznaczony przez sąd (art. 288 ust. 2 i 3) |
| upadłość | sąd ogłasza upadłość niewypłacalnego dłużnika (art. 10 PU) | zawieszenie z dniem ogłoszenia, umorzenie po uprawomocnieniu się postanowienia (art. 146 ust. 1 PU) | upadły traci prawo zarządu majątkiem w masie upadłości (art. 75 ust. 1 PU) |
Różnica, która najczęściej przesądza o wyborze, kryje się w kolumnie „Co z egzekucją”. W postępowaniu o zatwierdzenie układu i w sanacji przepis mówi o egzekucji skierowanej do majątku dłużnika. W przyspieszonym postępowaniu układowym i w postępowaniu układowym mówi wyłącznie o egzekucji dotyczącej wierzytelności objętych z mocy prawa układem. Zakres zależy więc od tego, czy dana wierzytelność układem jest objęta. Układ nie obejmuje m.in. alimentów, wskazanych rent i wierzytelności ze stosunku pracy bez zgody pracownika (art. 151).
Co konkretnie dzieje się z komornikiem
Postępowanie o zatwierdzenie układu
Po zawarciu umowy z nadzorcą układu i sporządzeniu spisów oraz wstępnego planu nadzorca dokonuje obwieszczenia w Krajowym Rejestrze Zadłużonych. Od tego dnia stosuje się odpowiednio art. 312 (art. 226e w zw. z art. 226d). Egzekucja z Twojego majątku wszczęta wcześniej zostaje zawieszona z mocy prawa, a skierowanie nowej jest niedopuszczalne. Wniosek o zatwierdzenie układu musisz złożyć w ciągu czterech miesięcy, inaczej skutki obwieszczenia wygasają (art. 226g). Szczegóły i oś czasu opisuję w artykule Postępowanie o zatwierdzenie układu: ochrona od dnia obwieszczenia.
Przyspieszone postępowanie układowe i postępowanie układowe
Egzekucja dotycząca wierzytelności objętej z mocy prawa układem, wszczęta przed otwarciem, ulega zawieszeniu z mocy prawa z dniem otwarcia postępowania (art. 259 ust. 1, art. 278 ust. 1). Ochrona zaczyna się więc od postanowienia sądu, a nie od czynności nadzorcy. Sędzia-komisarz może na wniosek uchylić wcześniejsze zajęcie, jeżeli jest to konieczne dla dalszego prowadzenia przedsiębiorstwa (art. 259 ust. 2). Wybór między nimi wynika z ustawy: przyspieszone, gdy wierzytelności sporne uprawniające do głosowania nie przekraczają 15% sumy, układowe, gdy przekraczają (art. 3 ust. 3 i 4).
Postępowanie sanacyjne
Egzekucja z majątku w masie sanacyjnej ulega zawieszeniu z dniem otwarcia postępowania, a sędzia-komisarz może uchylić zajęcie konieczne dla prowadzenia przedsiębiorstwa (art. 312 ust. 1 i 2). Cena jest wysoka: otwierając sanację, sąd odbiera Ci zarząd własny i wyznacza zarządcę. Zarząd w granicach zwykłego zarządu może Ci zostawić tylko wtedy, gdy potrzebny jest Twój osobisty udział i dajesz gwarancję należytego zarządu (art. 288 ust. 2 i 3). Sanację traktuję jako ostateczność. W większości przypadków do zatrzymania egzekucji wystarcza postępowanie o zatwierdzenie układu.
Upadłość
Egzekucja skierowana do majątku wchodzącego w skład masy upadłości zostaje zawieszona z mocy prawa z dniem ogłoszenia upadłości, a po uprawomocnieniu się postanowienia umarza się z mocy prawa (art. 146 ust. 1 Prawa upadłościowego). Nowej egzekucji do masy skierować nie można (art. 146 ust. 3). Jeden wyjątek dotyczy licytacji nieruchomości: jeżeli przybicia prawomocnie udzielono przed ogłoszeniem upadłości, a nabywca wpłaci cenę w terminie, zawieszenie nie przeszkadza przysądzeniu własności. Upadłość ogłasza się wobec dłużnika, który stał się niewypłacalny (art. 10 PU), a z dniem jej ogłoszenia tracisz prawo zarządu majątkiem wchodzącym do masy (art. 75 ust. 1 PU).
Zajęcia, które już są, i pieniądze ściągnięte przez komornika
Zawieszenie zatrzymuje dalsze czynności, ale nie oznacza automatycznego zwolnienia zajęć. Przepisy o uchyleniu zajęcia przewidują postanowienie sędziego-komisarza (art. 259 ust. 2, art. 312 ust. 2). W postępowaniu o zatwierdzenie układu sąd wkracza dopiero przy wniosku o zatwierdzenie, bo głosy zbiera się bez jego udziału (art. 3 ust. 2 pkt 1). Pomocny bywa art. 821¹ KPC: jeżeli egzekucja objęła rachunek bankowy albo wynagrodzenie, sąd na Twój wniosek może określić kwotę, którą wolno Ci pobierać w okresie zawieszenia na bieżące potrzeby.
Sumy uzyskane w zawieszonej egzekucji, a jeszcze niewydane, w sanacji przelewa się do masy sanacyjnej (art. 312 ust. 3), w postępowaniu układowym do masy układowej (art. 278 ust. 2), a w upadłości do masy upadłości po uprawomocnieniu się postanowienia (art. 146 ust. 2 PU).
Ostateczny skutek przychodzi z zatwierdzeniem układu. Z dniem uprawomocnienia się postanowienia zatwierdzającego układ postępowania egzekucyjne prowadzone w celu zaspokojenia wierzytelności objętych układem umarza się z mocy prawa, a tytuły wykonawcze co do tych wierzytelności tracą wykonalność. Egzekucje wierzytelności nieobjętych układem mogą zostać podjęte na wniosek wierzyciela (art. 170 ust. od 1 do 3).
Urząd skarbowy i ZUS
Art. 312 Prawa restrukturyzacyjnego, stosowany w postępowaniu o zatwierdzenie układu, mówi o postępowaniu egzekucyjnym skierowanym do majątku dłużnika. Nie rozróżnia, czy prowadzi je komornik sądowy, czy organ administracji, a wyjątki ogranicza do alimentów i wymienionych rent (ust. 5). Z kolei ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewiduje zawieszenie postępowania także w innych przypadkach przewidzianych w ustawach (art. 56 § 1 pkt 5). Więcej nie dopowiadam, bo przepisy więcej nie mówią. Jak urząd skarbowy prowadzi egzekucję równolegle z komornikiem, wyjaśniam w artykule Kilku komorników, kilka egzekucji.
Firma transportowa: trzy egzekucje i pytanie, które postępowanie wybrać
Przedsiębiorca prowadzi jednoosobową firmę transportową. Komornik zajął rachunek firmowy i wierzytelności od dwóch zleceniodawców, a kolejni wierzyciele mają już nakazy zapłaty. Firma ma stałe zlecenia, auta jeżdżą, nie ma pieniędzy na bieżące paliwo, bo wpływy idą do komornika.
- Dzień 1. Spis długów i sporów. Sporny jest jeden dług, poniżej 15% sumy, więc w grę wchodzą postępowanie o zatwierdzenie układu i przyspieszone postępowanie układowe (art. 3 ust. 2 i 3). Sanacja odpada: przedsiębiorca chce sam prowadzić firmę.
- Wybór. Postępowanie o zatwierdzenie układu, bo ochrona zaczyna się od obwieszczenia, bez czekania na postanowienie sądu, i obejmuje egzekucję z majątku dłużnika (art. 226e w zw. z art. 312).
- Kolejne dni. Umowa z nadzorcą układu, spisy wierzytelności i wstępny plan, obwieszczenie w KRZ (art. 210 ust. 1, art. 226a ust. 1).
- Od obwieszczenia. Egzekucje są zawieszone, nowych nie można wszcząć. Leasingodawca ciężarówek nie może wypowiedzieć umowy z powodu restrukturyzacji, dopóki przedsiębiorca płaci bieżące raty (art. 256 ust. 2 i 3 w zw. z art. 226e, art. 225 ust. 1).
- Przed upływem 4 miesięcy. Głosowanie i wniosek o zatwierdzenie układu (art. 226g).
Kiedy restrukturyzacja nie jest potrzebna
Nie każda egzekucja wymaga restrukturyzacji i powiem to wprost, jeśli tak jest w Twojej sprawie. Przy jednym wierzycielu, który zgodzi się na raty, wystarczy ugoda z wierzycielem i jego wniosek o zawieszenie (art. 820 § 1 KPC). Gdy komornik działa niezgodnie z prawem, masz tydzień na skargę na komornika (art. 767 § 4 KPC). Pozostałe sposoby zebrałem w artykule Jak wstrzymać egzekucję.
Restrukturyzacja ma sens, gdy wierzycieli jest kilku, firma zarabia, a każda kolejna ugoda kończy się kolejnym zajęciem, jak przy zajęciu konta firmowego. Wtedy w większości spraw rekomenduję postępowanie o zatwierdzenie układu. Daje ochronę od obwieszczenia, zostawia Ci zarząd firmą i obejmuje egzekucję z całego majątku dłużnika, nie tylko wybranych długów. Najważniejsze warunki to: spory do 15% sumy wierzytelności, poparcie wierzycieli wymaganą większością i wniosek do sądu w ciągu czterech miesięcy. Czy spełniasz je w swojej sprawie, sprawdzę na bezpłatnej konsultacji.
Dlaczego warto zadzwonić, zanim komornik zrobi kolejny krok
Jestem radcą prawnym i licencjonowanym doradcą restrukturyzacyjnym. W Szałański i Partnerzy prowadzimy sprawy firm i osób, którym komornik zajął konto, pensję albo wyznaczył licytację.
Pierwsza konsultacja jest bezpłatna i służy jednemu: żebyś wiedział, co w Twojej sprawie da się zrobić i jaką drogą. Jeśli wystarczy skarga albo ugoda z wierzycielem, powiem to wprost.
Najczęstsze pytania
Czy restrukturyzacja wstrzymuje komornika?
Tak, ale zależy od postępowania. W postępowaniu o zatwierdzenie układu egzekucja z majątku dłużnika jest zawieszona z mocy prawa od dnia obwieszczenia w KRZ (art. 226e w zw. z art. 312 Prawa restrukturyzacyjnego). W przyspieszonym postępowaniu układowym i postępowaniu układowym od dnia otwarcia postępowania przez sąd, w zakresie wierzytelności objętych z mocy prawa układem (art. 259, 278). Egzekucja alimentów i niektórych rent toczy się dalej.
Które postępowanie restrukturyzacyjne najszybciej zatrzymuje egzekucję?
Postępowanie o zatwierdzenie układu, bo skutek następuje z dniem obwieszczenia, którego dokonuje nadzorca układu, bez czekania na postanowienie sądu (art. 226a ust. 1, art. 226e Prawa restrukturyzacyjnego). W pozostałych postępowaniach zawieszenie następuje z dniem otwarcia postępowania przez sąd. Warunek: wniosek o zatwierdzenie układu w ciągu czterech miesięcy od obwieszczenia (art. 226g).
Czy po zawieszeniu egzekucji komornik zwolni zajęte konto?
Nie automatycznie. Zawieszenie zatrzymuje dalsze czynności, a uchylenie zajęcia przepisy wiążą z postanowieniem sędziego-komisarza (art. 259 ust. 2, art. 312 ust. 2 Prawa restrukturyzacyjnego). Przy zajętym rachunku sąd może na wniosek dłużnika określić kwotę, którą wolno pobierać w okresie zawieszenia na bieżące potrzeby (art. 821¹ KPC).
Co się dzieje z egzekucją komorniczą po ogłoszeniu upadłości firmy?
Egzekucja skierowana do majątku masy upadłości zostaje zawieszona z mocy prawa z dniem ogłoszenia upadłości, a po uprawomocnieniu się postanowienia umarza się z mocy prawa (art. 146 ust. 1 Prawa upadłościowego). Nowej egzekucji do masy nie można wszcząć (art. 146 ust. 3). Pieniądze uzyskane, a niewydane, trafiają do masy upadłości (art. 146 ust. 2).
Czy restrukturyzacja zatrzyma egzekucję alimentów?
Nie. Przepisy o zawieszeniu i zakazie egzekucji nie dotyczą świadczeń alimentacyjnych ani rent z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci oraz renty z zamiany dożywocia (art. 312 ust. 5 Prawa restrukturyzacyjnego). Układ też nie obejmuje tych wierzytelności (art. 151 ust. 1 pkt 1).
Co się dzieje z egzekucją po zatwierdzeniu układu?
Z dniem uprawomocnienia się postanowienia zatwierdzającego układ egzekucje prowadzone w celu zaspokojenia wierzytelności objętych układem umarza się z mocy prawa, a tytuły wykonawcze co do tych wierzytelności tracą wykonalność (art. 170 ust. 1 i 3 Prawa restrukturyzacyjnego). Egzekucje wierzytelności nieobjętych układem wierzyciel może podjąć na swój wniosek (art. 170 ust. 2).
Czytaj dalej w poradniku
Postępowanie o zatwierdzenie układu: ochrona przed egzekucją od dnia obwieszczenia
Jak wstrzymać egzekucję komorniczą?
Komornik zajął konto firmowe. Co z płatnościami, wypłatami i podatkami?
Kilku komorników, kilka egzekucji. Co oznacza zbieg egzekucji?
Ugoda z wierzycielem w trakcie egzekucji. Co w niej zapisać?
Skarga na komornika: termin, wzór i czy wstrzymuje egzekucjęNie czekaj na kolejne pismo od komornika
Każdy tydzień zwłoki to kolejne zajęcia i mniej możliwości. Umów bezpłatną konsultację albo zadzwoń: od poniedziałku do piątku, od 8:00 do 18:00.
Podstawa prawna (stan na 2 listopada 2026): Prawo restrukturyzacyjne (Dz.U. 2026 poz. 533) art. 2, 3, 7, 39, 151, 170, 210, 225, 226a, 226d, 226e, 226g, 256, 259, 278, 288, 312; Prawo upadłościowe (Dz.U. 2026 poz. 913) art. 10, 75, 146; Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2026 poz. 468) art. 767, 820, 821¹; Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 1311) art. 56. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej w konkretnej sprawie. Wszystkie tematy poradnika.